ҚОҒАМДЫҚ КЕЛІСІМ – ҚАЗАҚСТАННЫҢ ҚУАТЫ МЕН ТҰРАҚТЫ ДАМУЫНЫҢ БАСТЫ НЕГІЗІ
Қазақстан Республикасы тәуелсіздік алған күннен бастап қоғамдық келісім, жалпыұлттық бірлік, этносаралық және конфессияаралық татулықты мемлекеттіліктің басты құндылықтарының бірі ретінде айқындап келеді. Бұл қағидаттар еліміздің ішкі тұрақтылығын қамтамасыз ететін маңызды фактор ғана емес, экономикалық өсудің, инвестициялық тартымдылықтың, әлеуметтік дамудың және ұлттық қауіпсіздіктің берік негізіне айналды. Бүгінде әлемде геосаяси ахуалдың өзгеруі, түрлі қақтығыстардың көбеюі, діни радикализмнің таралуы және ақпараттық кеңістіктегі қауіптердің артуы жағдайында қоғамдық келісімнің маңызы бұрынғыдан да арта түсті.
Мемлекет басшысы Қасым-Жомарт Тоқаев барлық стратегиялық құжаттарында, Қазақстан халқына Жолдауларында, Ұлттық құрылтай мен Қазақстан халқы Ассамблеясының сессияларында сөйлеген сөздерінде ел бірлігі – мемлекеттің ең басты байлығы екенін ерекше атап келеді. Президенттің пайымдауынша, қоғамдағы тұрақтылық, заң үстемдігі, азаматтардың өзара сенімі мен жауапкершілігі болмаса, ешқандай экономикалық немесе саяси реформа толыққанды нәтиже бере алмайды. Сондықтан елімізде қоғамдық келісімді сақтау, азаматтық бірегейлікті нығайту, зайырлылық қағидаттарын дамыту, дін саласындағы мемлекеттік саясатты жетілдіру және Қазақстан халқы Ассамблеясының қызметін қолдау мемлекеттік саясаттың ажырамас бөлігі болып қалыптасты.
Осы саясатты тиімді іске асыру мақсатында Түркістан облысында қоғамдық келісімді нығайтуға, ұлтаралық татулықты сақтауға, конфессияаралық өзара түсіністікті дамытуға, азаматтардың құқықтық және діни сауаттылығын арттыруға бағытталған кешенді жұмыстар тұрақты жүргізілуде. Өңірде мемлекеттік органдар, қоғамдық ұйымдар, дінтанушылар, теологтар, этномәдени бірлестіктер және Қазақстан халқы Ассамблеясының құрылымдары бірлесіп, халық арасында тұрақты ақпараттық-түсіндіру жұмыстарын ұйымдастырып келеді.
Бұл бағыттағы жұмыстар Сауран ауданында да жүйелі түрде жүзеге асырылуда. Аудан көлемінде тұрғындар арасында дін саласындағы мемлекеттік саясатты түсіндіру, дәстүрлі рухани құндылықтарды насихаттау, қоғамдық және ұлтаралық келісімді нығайту, жастардың құқықтық әрі діни сауаттылығын арттыру және Қазақстан халқы Ассамблеясының қызметін кеңінен таныстыру бағытындағы іс-шаралар тұрақты өткізіліп келеді. Бұл жұмыстардың түпкі мақсаты – қоғамдағы тұрақтылықты сақтау, азаматтардың мемлекетке деген сенімін нығайту және ортақ құндылықтар негізінде біртұтас қоғам қалыптастыру.
Қазіргі таңда қоғамдық келісім мәселесі тек ішкі саясаттың бағыты ғана емес, мемлекеттің ұзақ мерзімді тұрақтылығының негізгі кепілі ретінде қарастырылады. Әлемдегі көптеген елдерде этностық немесе діни негіздегі қайшылықтар әлеуметтік тұрақсыздыққа алып келіп жатқан жағдайда Қазақстанның қоғамдық келісім моделі халықаралық сарапшылар тарапынан оң бағалануда. Бұл модельдің ерекшелігі – әртүрлі мәдениеттер мен дәстүрлердің бір қоғамда үйлесімді дамуына мүмкіндік беруінде.
Қазақстандық қоғамдық келісім моделі ең алдымен Конституцияға негізделген. Ата Заңда адамның құқықтары мен бостандықтары ең жоғары құндылық ретінде белгіленіп, азаматтардың ұлтына, тіліне, дініне, әлеуметтік немесе мүліктік жағдайына қарамастан тең құқықтарға ие екендігі нақты көрсетілген. Мемлекет ешкімді діни немесе этностық ерекшелігіне қарай бөлмейді және барлық азаматтарға бірдей мүмкіндік береді.
Президент Қасым-Жомарт Тоқаев әділетті Қазақстанды құрудың басты шарты ретінде заң үстемдігін, азаматтардың жауапкершілігін және қоғамдық бірлікті бірнеше рет атап өтті. Осыған байланысты елімізде «Заң және тәртіп» қағидаты мемлекеттік саясаттың маңызды бағыты ретінде жүзеге асырылуда. Бұл қағидат қоғамдық тәртіпті нығайтып қана қоймай, азаматтардың құқықтық мәдениетін арттыруға және мемлекетке деген сенімін күшейтуге бағытталған.
Қоғамдық келісімнің маңызды көрсеткіштерінің бірі – азаматтық бірегейлік. Қазақстандық азаматтық бірегейлік әрбір адамның өзін ең алдымен Қазақстан Республикасының азаматы ретінде сезінуіне, мемлекет тағдырына ортақ жауапкершілікпен қарауына және елдің өркендеуіне үлес қосуына негізделеді. Бұл қағидат этностық ерекшеліктерді жоққа шығармайды, керісінше, олардың барлығын ортақ қазақстандық құндылықтар төңірегінде біріктіреді.
Осы саясатты жүзеге асырудағы негізгі қоғамдық институттардың бірі – Қазақстан халқы Ассамблеясы. Қазақстан халқы Ассамблеясы тәуелсіздік жылдарында қоғамдық келісім мен ұлттық бірлікті нығайтудың тиімді институты ретінде қалыптасты. Оның қызметі этносаралық қатынастарды үйлестірумен қатар, азаматтық қоғамды дамытуға, қоғамдық бастамаларды қолдауға, қайырымдылық мәдениетін қалыптастыруға және мемлекеттік саясатты халық арасында кеңінен түсіндіруге бағытталған.
Бүгінде Қазақстан халқы Ассамблеясының құрылымдары республика бойынша мыңдаған іс-шараларды жүзеге асырып келеді. Қоғамдық келісім кеңестері жергілікті жерлерде дау-дамайлардың алдын алуға ықпал етсе, Ақсақалдар кеңесі ұрпақтар сабақтастығын нығайтуға, Аналар кеңесі отбасы институтын дамытуға және жастар тәрбиесіне ерекше көңіл бөліп келеді. Сонымен қатар Ассамблея жанындағы жастар ұйымдары патриоттық тәрбиені күшейтуге және қоғамдық бастамаларды қолдауға белсенді қатысады.
Қоғамдық келісімді нығайтудың тағы бір маңызды бағыты – дін саласындағы мемлекеттік саясат. Қазақстан өзін зайырлы мемлекет ретінде орнықтырған. Бұл елімізде әрбір азаматтың ар-ождан бостандығына толық кепілдік берілетінін білдіреді. Сонымен қатар мемлекет діни ұйымдардың қызметі заң талаптарына сәйкес жүзеге асырылуын қамтамасыз етеді.
Зайырлылық қағидаты қоғамдағы тұрақтылықтың маңызды кепілі болып табылады. Ол дінге қарсы ұстаным емес, керісінше, барлық азаматтардың құқықтары мен бостандықтарын тең дәрежеде қорғауға мүмкіндік беретін құқықтық жүйе. Сондықтан Қазақстанда әртүрлі конфессия өкілдері өзара құрмет пен келісім жағдайында өмір сүріп келеді.
Қазіргі жаһандану дәуірінде интернет пен әлеуметтік желілердің ықпалы айтарлықтай артты. Бұл жағдай ақпарат алмасуды жеңілдеткенімен, жалған діни ақпараттардың, радикалды идеологиялардың және деструктивті ағымдардың таралу қаупін де күшейтті. Сондықтан халықтың діни сауаттылығын арттыру – мемлекеттік саясаттың маңызды бағытына айналды.
Елімізде ақпараттық-түсіндіру топтарының жұмысы осы мақсатқа бағытталған. Теологтар мен дінтанушылар халықпен кездесулер өткізіп, дәстүрлі діни құндылықтарды түсіндіреді, деструктивті діни ағымдардың белгілері туралы ақпарат береді және азаматтардың құқықтық сауаттылығын арттыруға үлес қосады.
Түркістан облысында бұл бағыттағы жұмыстар кешенді түрде жүргізілуде. Облыс көлемінде мешіттерде, білім беру ұйымдарында, мемлекеттік мекемелерде, өндіріс орындарында және ауылдық елді мекендерде тұрақты кездесулер ұйымдастырылып келеді. Онда азаматтарға зайырлы мемлекет қағидаттары, ұлттық құндылықтар, отбасы тәрбиесі, интернет қауіпсіздігі, діни экстремизмнің алдын алу және заң талаптарын сақтау мәселелері кеңінен түсіндіріледі.
Сауран ауданында да ақпараттық-түсіндіру жұмыстары жыл сайын жаңа форматта ұйымдастырылып келеді. Аудан әкімдігі, ішкі саясат бөлімі, құқық қорғау органдары, білім бөлімі, мәдениет мекемелері және ақпараттық-түсіндіру тобының мүшелері бірлесіп тұрғындармен жүйелі кездесулер өткізуде.
Әсіресе жастармен жүргізілетін жұмыстарға ерекше басымдық берілген. Себебі жастар – елдің болашағы әрі қоғамның негізгі қозғаушы күші. Сондықтан мектептерде, колледждерде және жастар көп шоғырланатын орындарда құқықтық мәдениет, діни сауаттылық, интернет қауіпсіздігі, патриотизм, ұлттық құндылықтар және азаматтық жауапкершілік тақырыптарында тұрақты кездесулер ұйымдастырылады.
Сонымен қатар Сауран ауданында қоғамдық келісімді нығайтуға бағытталған мәдени-көпшілік іс-шаралар, этномәдени кездесулер, қайырымдылық акциялары, дөңгелек үстелдер, пікірсайыстар, форумдар және рухани-танымдық жобалар тұрақты өткізіліп келеді. Мұндай іс-шаралар түрлі көзқарастағы адамдардың өзара түсіністігін арттырып, қоғамдағы сенім мен ынтымақтастықты нығайтуға ықпал етеді.
Аудан көлемінде мемлекеттік мерекелер, ұлттық мәдениет күндері, тарихи тұлғаларды ұлықтау шаралары, патриоттық акциялар мен жастар форумдарының ұйымдастырылуы да қоғамдық келісімді нығайтуға қызмет етеді. Бұл іс-шаралар арқылы жастардың туған жерге деген сүйіспеншілігі артып, ұлттық тарих пен мәдени мұраға деген құрметі қалыптасады.
Қоғамдық келісімді сақтау ісінде бұқаралық ақпарат құралдары мен әлеуметтік желілердің де рөлі ерекше. Дұрыс әрі сенімді ақпарат тарату, жалған ақпараттың алдын алу, мемлекеттік саясатты халыққа түсіндіру және тұрғындардың сұранысына жедел жауап беру қоғамдағы тұрақтылықты сақтауға оң әсер етеді. Сондықтан Сауран ауданында ақпараттық саясатқа ерекше көңіл бөлініп, әлеуметтік желілер мен бұқаралық ақпарат құралдары арқылы түсіндіру жұмыстары тұрақты жүргізілуде.
Қазіргі уақытта қоғамдағы тұрақтылықты қамтамасыз ету тек мемлекеттік органдардың міндеті емес. Әрбір азаматтың заңға құрметпен қарауы, қоғамдық тәртіпті сақтауы, өзге ұлт пен дін өкілдеріне сыйластық танытуы, ұлттық құндылықтарды дәріптеуі және қоғамдық өмірге белсенді араласуы – ел бірлігін нығайтудың басты алғышарттарының бірі.
Сауран ауданында қоғамдық және ұлтаралық келісімді нығайту, Қазақстан халқы Ассамблеясының қызметін кеңінен насихаттау, дін саласындағы мемлекеттік саясатты түсіндіру және жастардың құқықтық әрі діни сауаттылығын арттыру бағытындағы жұмыстар алдағы уақытта да өз жалғасын табады. Бұл жұмыстардың барлығы елдегі бейбітшілік пен тұрақтылықты сақтау, азаматтардың өзара сенімін арттыру және ортақ қазақстандық құндылықтарды нығайту мақсатына қызмет етеді.
Еліміздің бүгінгі жетістіктері – қоғамдық келісімнің, заң үстемдігінің және халық бірлігінің нақты нәтижесі. Бірлік пен келісім – кез келген мемлекеттің ең үлкен байлығы. Сондықтан осы құндылықтарды сақтау мен нығайту – мемлекеттік органдардың ғана емес, бүкіл қоғамның ортақ міндеті. Бірлігі бекем, ынтымағы жарасқан ел ғана кез келген сын-қатерді еңсеріп, тұрақты даму жолымен алға басады. Қазақстанның болашағы да дәл осы қоғамдық келісімге, жалпыұлттық бірлікке және азаматтардың ортақ жауапкершілігіне негізделеді.
