Салауатты сана – қауіпсіз қоғам мен берекелі отбасының негізі
Қоғамның дамуы мен елдің болашағы ең алдымен адам капиталының сапасына байланысты. Адам капиталы дегеніміз – тек білімді, кәсіби білікті азаматтардың жиынтығы емес. Оның негізінде адамның дүниетанымы, өмірлік ұстанымы, мәдениеті, жауапкершілігі, отбасына деген көзқарасы, қоғам алдындағы міндетін түсінуі және дұрыс таңдау жасай білу қабілеті жатыр. Сондықтан бүгінгі таңда қоғамда салауатты сана қалыптастыру мәселесі ерекше маңызға ие.
Салауатты сана – адамның өзінің іс-әрекетіне жауапкершілікпен қарап, денсаулығын, отбасын, еңбегін, уақытын және қоғамдағы орнын бағалай білуі. Ол кез келген қиындыққа сабырмен қарап, мәселені өркениетті жолмен шешуге, заңды құрметтеуге, өзгенің құқығын таптамауға, зиянды әдеттерден аулақ болуға және қоршаған ортаға құрметпен қарауға негізделеді.
Қазіргі қоғамда технологиялық даму мен ақпараттық мүмкіндіктер артқан сайын адамның алдында жаңа мүмкіндіктермен бірге жаңа сын-қатерлер де пайда болуда. Әсіресе балалар мен жастар түрлі ақпарат ағынының ортасында өмір сүріп келеді. Әлеуметтік желілер, интернет кеңістігі, түрлі ойындар мен ақпараттық контент олардың дүниетанымына, мінез-құлқына және құндылықтарына ықпал етеді. Мұндай жағдайда жас ұрпаққа дұрыс бағыт көрсету, оның санасында өмірлік берік ұстаным қалыптастыру – отбасының ғана емес, бүкіл қоғамның ортақ міндеті.
Осы тұрғыдан алғанда Қазақстан халқы Ассамблеясы жанындағы Аналар кеңесінің «Салауатты сана» жобасы қоғамдағы маңызды профилактикалық бағыттардың бірі ретінде ерекшеленеді. Жобаның негізгі мақсаты – қоғамдағы бес әлеуметтік мәселенің, атап айтқанда нашақорлық, лудомания, тұрмыстық зорлық-зомбылық, буллинг және ысырапшылдықтың алдын алу.
Бұл бес бағыт бір қарағанда бір-бірінен бөлек мәселелер болып көрінгенімен, олардың ортақ түйіні бар. Олардың барлығы адамның санасына, мінез-құлқына, өмір салтына және қоршаған ортасына байланысты. Сондықтан олармен күрестің ең тиімді жолы – тек салдарын жою емес, адамның санасында дұрыс құндылықтар жүйесін қалыптастыру.
Сауран ауданында Қазақстан халқы Ассамблеясы жанындағы Аналар кеңесі осы бағытта жүйелі жұмыс жүргізіп келеді. Мектептерде, жастар ортасында, ата-аналар арасында өткізілетін түсіндіру кездесулерінде отбасы құндылықтары, бала тәрбиесі, салауатты өмір салты, қауіпсіз орта, құқықтық мәдениет және әлеуметтік жауапкершілік мәселелері кеңінен талқылануда.
Салауатты сана қалыптастыру – әлеуметтік саясаттың маңызды бөлігі
Қоғамдағы әлеуметтік мәселелердің алдын алу мемлекеттік саясаттың маңызды бағыттарының бірі саналады. Мемлекет үшін халықтың әлеуметтік әл-ауқаты мен қауіпсіздігін қамтамасыз ету қаншалықты маңызды болса, азаматтардың өз өміріне және қоғамға жауапкершілікпен қарауын қалыптастыру да соншалықты маңызды.
Әлеуметтік саясаттың нәтижесі тек жәрдемақы немесе материалдық қолдау арқылы өлшенбейді. Оның маңызды бөлігі – азаматтардың өмір сапасын жақсартуға мүмкіндік беретін әлеуметтік орта қалыптастыру.
Бұл жерде профилактиканың рөлі ерекше. Егер белгілі бір мәселе туындағаннан кейін ғана әрекет етсек, оның салдарын жою көп уақыт пен ресурсты қажет етеді. Ал алдын ала түсіндіру, тәрбиелеу, ақпараттандыру және қолдау көрсету арқылы көптеген келеңсіз жағдайдың алдын алуға болады.
Мысалы, жасөспірім нашақорлыққа немесе басқа да зиянды әдетке тәуелді болып кеткеннен кейін көмек көрсету маңызды болғанымен, одан да маңыздысы – оны сол жолға түсірмеу. Ол үшін балаға отбасы тарапынан жеткілікті көңіл бөлінуі, мектепте қауіпсіз орта қалыптасуы, жастардың бос уақытын тиімді өткізуіне мүмкіндік берілуі және олардың қызығушылықтарын пайдалы бағытқа бұру қажет.
Осы қағидат «Салауатты сана» жобасының мазмұнымен тікелей үндеседі. Яғни жоба адамның санасына әсер ету арқылы әлеуметтік мәселелердің алдын алуға бағытталған.
Қоғамдық жауапкершілік отбасынан басталады
Қоғамдық жауапкершілік туралы сөз қозғағанда ең алдымен отбасының рөліне тоқталған жөн.
Отбасы – адамның алғашқы әлеуметтік ортасы. Бала өмірдегі алғашқы түсініктерін, адамдар арасындағы қарым-қатынасты, жақсы мен жаманды ажыратуды, үлкенді сыйлауды, кішіге қамқор болуды, еңбек етуді және жауапкершілікті ең алдымен отбасынан үйренеді.
Сондықтан отбасы тәрбиесі қаншалықты дұрыс ұйымдастырылса, баланың қоғамдық ортаға бейімделуі де соншалықты оңай болады.
Қазіргі кезде ата-аналардың бала тәрбиесіне қатысты жауапкершілігін күшейту аса маңызды. Баланың киімі мен тамағын қамтамасыз ету немесе оның оқу үлгерімін бақылау ғана жеткіліксіз. Баланың ішкі дүниесіне көңіл бөлу, оның достарын, қызығушылықтарын, көңіл-күйін, қорқыныштары мен қуанышын білу де қажет.
Кей жағдайда жасөспірімнің бойындағы өзгерісті ата-ана дер кезінде байқамауы мүмкін. Баланың тұйықталуы, адамдармен қарым-қатынасының өзгеруі, бұрынғы қызығушылықтарының жоғалуы немесе ашушаңдықтың күшеюі белгілі бір мәселенің белгісі болуы ықтимал.
Сондықтан ата-ана мен бала арасында сенімді қарым-қатынас болуы керек. Бала өзінің мәселесін ата-анасына айтуға қорықпайтын, оның сөзі тыңдалатын және пікірі құрметтелетін отбасылық орта қалыптасуы маңызды.
Бұл – буллинг, тәуелділік, зорлық-зомбылық және басқа да әлеуметтік қауіптердің алдын алудың ең тиімді жолдарының бірі.
Ана тәрбиесінің қоғамдық маңызы
Қазақ қоғамында ана тәрбиесіне әрдайым ерекше мән берілген. «Ана – отбасының ұйытқысы» деген түсініктің өзінде үлкен философиялық мән жатыр.
Ана баланың алғашқы тәрбиешісі ретінде оның дүниетанымына ықпал етеді. Алайда бүгінгі таңда бала тәрбиесі тек ананың міндеті деген түсінік қалыптаспауы керек. Бала тәрбиесі – әке мен ананың ортақ жауапкершілігі.
Сонымен қатар бала тәрбиесіне мектеп, қоғам және әлеуметтік орта да әсер етеді.
Қазақстан халқы Ассамблеясы жанындағы Аналар кеңесінің жұмысы осы бағыттардың өзара байланысын күшейтуге мүмкіндік береді. Аналар кеңесі отбасы мәселесін көтеріп қана қоймай, жастармен кездесіп, олардың мәселелерін тыңдайды, ұлттық тәрбиенің маңызын түсіндіреді және қоғамдық жауапкершілікке үндейді.
«Мәдениетті ана – мәдениетті ұлт» жобасының мәні де осында. Ана мәдениеті дегеніміз – тек отбасы ішіндегі тәртіп емес. Ол баланы өзгеге құрметпен қарауға, әдепті болуға, еңбекқорлыққа, жауапкершілікке және адамгершілікке тәрбиелеу.
Мәдениетті ұлт қалыптастыру үшін ең алдымен мәдениетті қарым-қатынас пен саналы тәрбие қалыптасуы қажет.
Нашақорлықтың алдын алу – жастардың болашағына жасалған инвестиция
Нашақорлық – қоғам үшін аса күрделі әлеуметтік мәселелердің бірі. Оның салдары адамның денсаулығымен ғана шектелмейді. Тәуелділік адамның отбасымен қарым-қатынасына, оқуына, жұмысына, әлеуметтік ортасына және болашақ жоспарына әсер етуі мүмкін.
Сондықтан нашақорлықтың алдын алу жұмыстары жасөспірім кезден басталуы тиіс.
Жастарға есірткінің зиянын айтып қана қою жеткіліксіз. Оларға өмірдің қызықты әрі пайдалы бағыттарын көрсету қажет.
Спортпен айналысу, өнерге қызығу, кітап оқу, білімін жетілдіру, кәсіп үйрену, еріктілікпен айналысу, қоғамдық жобаларға қатысу – жастардың бос уақытын тиімді пайдалануға мүмкіндік беретін бағыттар.
Жас адам өзінің болашағын айқын елестете алса, алдына мақсат қоя білсе және сол мақсатқа жетуге мүмкіндік беретін ортада болса, зиянды әдеттерге қызығушылық таныту қаупі де төмендейді.
Сондықтан нашақорлықтың алдын алу – тек медициналық немесе құқық қорғау саласының мәселесі емес. Бұл – білім беру, отбасы тәрбиесі, жастар саясаты және қоғамдық мәдениетпен тікелей байланысты кешенді жұмыс.
Лудоманияның алдын алу – саналы қаржылық мәдениет
Қоғамда назар аударуды қажет ететін тағы бір мәселе – лудомания, яғни құмар ойынға тәуелділік.
Құмар ойын адамның уақытын, қаржысын және эмоционалдық ресурсын бақылаусыз жұмсауына әкелуі мүмкін. Оның салдары отбасының қаржылық тұрақтылығына, жақын адамдармен қарым-қатынасына және адамның психологиялық жағдайына әсер етеді.
Бұл мәселенің алдын алу үшін жастар арасында қаржылық сауаттылықты арттыру маңызды.
Жас ұрпақ еңбекпен келген табыстың қадірін білуі, ақшаға жауапкершілікпен қарауы, кіріс пен шығынды жоспарлай алуы және оңай табысқа деген шамадан тыс қызығушылықтың қауіпті екенін түсінуі керек.
Мұндай тәрбие отбасынан басталады.
Ата-ана баласына ақша табудың жолын ғана емес, оны дұрыс пайдалануды да үйретуі қажет. Қаржы – мақсатқа жетудің құралы екенін, ал жауапсыз шығын отбасы жағдайына әсер ететінін түсіндіру маңызды.
Бұл бағытта «Салауатты сана» жобасы қоғамда қаржылық жауапкершілік пен дұрыс өмірлік ұстаным қалыптастыруға ықпал етеді.
Тұрмыстық зорлық-зомбылықтың алдын алу – отбасы қауіпсіздігін сақтау
Отбасындағы зорлық-зомбылық – жеке отбасының ғана мәселесі емес. Оның салдары қоғамға да әсер етеді.
Бала отбасында көрген қарым-қатынасты қалыпты мінез-құлық ретінде қабылдауы мүмкін. Егер бала үлкендердің бір-біріне дөрекі сөйлейтінін немесе мәселені күш қолдану арқылы шешетінін көріп өссе, ол мұндай әрекетті қалыпты жағдай ретінде қабылдау қаупіне ұшырайды.
Сондықтан отбасында өзара құрмет пен мәдени қарым-қатынасты қалыптастыру өте маңызды.
Қандай жағдай болмасын, мәселені күшпен шешу дұрыс емес. Отбасылық жанжал кезінде сабыр сақтау, диалог орнату, бір-бірін тыңдау және қажет болған жағдайда мамандардың көмегіне жүгіну мәдениетін қалыптастыру қажет.
Бұл жерде қоғамның көзқарасы да өзгеруі тиіс. Зорлық-зомбылықты жасыру, оны қалыпты жағдай ретінде қабылдау немесе «отбасының ішкі мәселесі» деп қарау – мәселенің шешілуіне кедергі келтіреді.
Қауіпсіз отбасы – әр адамның негізгі құқығы. Сондықтан отбасындағы сыйластық пен қауіпсіздік мәселесі қоғамдық назарда болуы керек.
Буллингтің алдын алу – баланың құқығын қорғау
Баланың мектептегі қауіпсіздігі – қоғамның маңызды мәселелерінің бірі.
Буллинг баланың өзін бағалауына, мектепке деген көзқарасына, достарымен қарым-қатынасына және психологиялық жағдайына әсер етуі мүмкін. Сондықтан оның алдын алу үшін оқушыларға бір-бірін сыйлауды, өзгелердің ерекшеліктерін қабылдауды және адамды кемсітпеуді үйрету қажет.
Буллингтің алдын алуда мектеп пен ата-ананың өзара байланысы ерекше маңызды.
Мұғалім оқушының мінез-құлқындағы өзгерісті байқаса, ата-ана баласының көңіл-күйін бақыласа, ал психолог қажет болған жағдайда кәсіби қолдау көрсетсе, көптеген мәселені ерте кезеңде анықтауға болады.
Бала өзін жалғыз сезінбеуі керек. Ол қандай да бір қиындыққа тап болған жағдайда кімнен көмек сұрай алатынын білуі тиіс.
Сауран ауданындағы түсіндіру кездесулерінде осы мәселелердің көтерілуі жасөспірімдердің қауіпсіз ортада тәрбиеленуіне бағытталған маңызды жұмыстардың бірі.
Ысырапшылдық – тәрбие мен қоғамдық мәдениет мәселесі
Ысырапшылдықты тек материалдық шығынмен байланыстыру жеткіліксіз.
Уақытты бос өткізу, суды немесе электр энергиясын орынсыз пайдалану, тағамды қадірлемеу, қажетсіз заттарға артық ақша жұмсау, еңбекті бағаламау – мұның барлығы белгілі бір мағынада ысыраппен байланысты.
Қазақ халқының дәстүрлі тәрбиесінде «қанағат», «үнем», «береке», «еңбек» ұғымдары маңызды орын алған.
Бүгінгі күні бұл құндылықтарды заманауи өмірмен сабақтастыру қажет.
Жастарға үнемшілдік кедейлік немесе мүмкіндіктің жоқтығы емес, керісінше жауапкершілік пен сауатты жоспарлау екенін түсіндіру маңызды.
Адам өз уақытын, қаражатын және мүмкіндігін дұрыс пайдалана білсе, оның жеке өмірінде де, қоғамда да оң өзгеріс қалыптасады.
Жастар тәрбиесі – қоғамның стратегиялық міндеті
Жастар – қоғамның болашағы ғана емес, бүгінгі күннің де белсенді әлеуметтік күші.
Сондықтан жастардың мәселелерін елемей, қоғамның тұрақты дамуы туралы айту мүмкін емес.
Жастарға білім алу, еңбек ету, кәсіп бастау, спортпен айналысу, шығармашылық қабілетін дамыту және қоғамдық өмірге қатысу үшін қолайлы жағдай қажет.
Бірақ мүмкіндікпен қатар дұрыс бағыт та маңызды.
Жас адамның алдында көптеген таңдау бар. Сол таңдаулардың ішінен пайдалысын ажырата білу үшін оның бойында өмірлік құндылықтар жүйесі қалыптасуы керек.
Салауатты сана дегеніміз – дәл осы дұрыс таңдау жасау қабілеті.
Жастармен жұмыс барысында оларды тек тыңдаушы ретінде қарастырмай, олардың пікірін тыңдау, ұсыныстарын ескеру, қоғамдық жобаларға тарту қажет.
Аналар кеңесінің жастармен кездесулері осы тұрғыдан маңызды. Өйткені ұрпақтар арасындағы диалог қалыптасқан жерде өзара түсіністік те нығаяды.
Құқықтық мәдениет пен жауапкершілік
Салауатты сана құқықтық мәдениетпен тікелей байланысты.
Азамат өз құқығын ғана емес, өз міндетін де білуі қажет.
Заңды құрметтеу, қоғамдық тәртіпті сақтау, басқа адамның құқығын бұзбау, өз әрекетінің салдарын түсіну – азаматтық жауапкершіліктің негізгі белгілері.
Жастарға құқықтық білімді қорқыту немесе жазалау арқылы емес, жауапкершілік мәдениеті арқылы түсіндіру маңызды.
Осы бағытта құқық қорғау органдары өкілдерінің, педагогтер мен психологтардың бірлескен кездесулерінің маңызы зор.
Мұндай жұмыстар жастарға қоғамдағы өз орнын түсінуге, заң талаптарын сақтауға және қиын жағдайда дұрыс шешім қабылдауға көмектеседі.
Психологиялық қауіпсіздік – салауатты қоғамның көрсеткіші
Қазіргі заманда адамның психологиялық жағдайына да ерекше көңіл бөлу қажет.
Кейде жасөспірім өз мәселесін ата-анасына айта алмайды. Біреуі ұялса, енді бірі ұрысып қалады деп қорқуы мүмкін.
Сондықтан отбасында баланы тыңдай білу мәдениетін қалыптастыру қажет.
Бала қателескен кезде оны бірден жазғырудың орнына, не себепті қателескенін түсінуге тырысу маңызды.
Баланың пікірін тыңдау оның барлық талабын орындау деген сөз емес. Керісінше, оның ойын құрметтей отырып, дұрыс пен бұрысты түсіндіру – саналы тәрбие.
Психологтардың қатысуымен жүргізілетін түсіндіру жұмыстары да осы мәдениетті қалыптастыруға ықпал етеді.
Қоғамдық келісімнің негізі – өзара құрмет
Қоғамдық келісім дегеніміз – тек үлкен саяси немесе қоғамдық ұғым емес. Оның негізі күнделікті қарым-қатынастан басталады.
Адамдардың бір-бірін құрметтеуі, өзгенің пікірін тыңдай білуі, дау-дамайды өркениетті жолмен шешуі – қоғамдық келісімнің қарапайым көріністері.
Бұл қасиеттердің барлығы отбасында қалыптасады.
Сондықтан отбасы тәрбиесі мен қоғамдық келісім бір-бірінен ажырамайды.
Қазақстан халқы Ассамблеясының қоғамдық келісім мен жалпыұлттық бірлікті нығайту бағытындағы қызметі де осындай құндылықтарға негізделеді. Аналар кеңесі отбасы мен жастар тәрбиесі арқылы осы бағыттағы қоғамдық жұмыстарды толықтырып келеді.
Мемлекет, отбасы және қоғам – ортақ жауапкершілік
Әлеуметтік мәселелерді шешу үшін үш негізгі буынның өзара байланысы маңызды: мемлекет, отбасы және қоғам.
Мемлекет құқықтық және институционалдық негіз қалыптастырады.
Отбасы баланың негізгі тәрбиесін береді.
Қоғам қауіпсіз әрі қолайлы орта қалыптастыруға ықпал етеді.
Осы үш бағыт бір-бірімен үйлескен жағдайда ғана әлеуметтік мәселелердің алдын алу нәтижелі болады.
«Салауатты сана» жобасы осы ортақ жауапкершілікті күшейтуге бағытталған.
Аналар кеңесінің міндеті – мемлекеттік органдардың қызметін қайталау емес, қоғаммен тікелей байланыс орнату, тәрбиелік және түсіндіру жұмыстарын жүргізу, отбасылық құндылықтарды насихаттау және әлеуметтік мәселелердің алдын алуға азаматтарды жұмылдыру.
Сауран ауданындағы жүйелі жұмыстар
Сауран аудандық Аналар кеңесі жоба аясында мектептерде және жастар арасында кездесулер өткізіп, салауатты өмір салтын насихаттау, отбасы құндылықтарын дәріптеу, буллингтің алдын алу және қауіпсіз орта қалыптастыру бағыттарына басымдық беріп келеді.
Кездесулерге құқық қорғау органдарының өкілдері, білім беру саласының мамандары, психологтар және қоғамдық ұйым мүшелері тартылып, әлеуметтік мәселелер түрлі қырынан түсіндірілуде.
Бұл тәсілдің артықшылығы – жастардың бір мәселе бойынша бірнеше маманның пікірін тыңдауында.
Мысалы, құқық қорғау органы өкілі заң тұрғысынан түсіндірсе, психолог мәселенің адам санасына әсерін түсіндіреді. Ал Аналар кеңесі отбасы мен тәрбие тұрғысынан өз ұстанымын жеткізеді.
Осылайша мәселе жан-жақты қарастырылады.
Алдын алу жұмысы үздіксіз болуы тиіс
Әлеуметтік мәселелердің алдын алу бір реттік іс-шарамен шектелмеуі керек.
Бір кездесуде айтылған ақпарат белгілі бір уақыттан кейін ұмытылуы мүмкін. Ал тұрақты түрде жүргізілетін тәрбиелік және ақпараттық жұмыс адамның санасында біртіндеп орнығады.
Сондықтан мектептердегі түсіндіру кездесулері, ата-аналармен әңгімелер, жастармен пікірталастар және қоғамдық іс-шаралар жүйелі жалғасуы қажет.
Сонымен қатар қазіргі ақпараттық ортаға бейімделу де маңызды.
Жастардың басым бөлігі ақпаратты әлеуметтік желілерден алатындықтан, профилактикалық жұмыстардың мазмұны да заманауи форматта ұсынылуы қажет.
Қысқа әрі түсінікті бейнематериалдар, пікірталастар, сарапшылармен онлайн кездесулер, жастардың өздері дайындаған әлеуметтік жобалар – салауатты сана қалыптастырудың жаңа құралдары болуы мүмкін.
Ұлттық құндылықтар – рухани иммунитет
Қоғамдағы келеңсіз құбылыстардың алдын алуда ұлттық құндылықтардың да маңызы зор.
Үлкенге құрмет, кішіге ізет, ата-ананы қадірлеу, еңбекқорлық, адалдық, қанағат, мейірімділік, бауырмалдық және жауапкершілік – ұрпақ тәрбиесінің негізін құрайтын құндылықтар.
Бұлар баланың бойында қалыптасқан кезде ол түрлі сыртқы ықпалға сын көзбен қарай алады.
Ұлттық тәрбие қазіргі заман талабынан тыс қалмауы тиіс. Керісінше, дәстүрлі құндылықтарды заманауи біліммен, құқықтық мәдениетпен және ақпараттық сауаттылықпен ұштастыру қажет.
Бұл – қазіргі қоғамдағы ең маңызды тәрбиелік міндеттердің бірі.
«Салауатты сана» – тек жастарға арналған жоба емес
Жобаның атауына қарап, оның негізгі аудиториясы тек жастар деп ойлау дұрыс емес.
Салауатты сана барлық жастағы азаматқа қажет.
Ата-ана баласына үлгі болуы керек. Мұғалім оқушыға үлгі болуы керек. Қоғам мүшелері бір-біріне құрметпен қарауы керек.
Егер балаға буллинг туралы айтып тұрып, үлкендер өздері өзгелерді кемсітіп отырса, тәрбие нәтижелі болмайды.
Егер жастарға ысырапшылдық туралы айтып тұрып, үлкендер жауапсыз тұтынуды қалыпты жағдай ретінде көрсетсе, сөз бен іс арасында алшақтық пайда болады.
Сондықтан салауатты сана ең алдымен ересектердің өз әрекетінен көрінуі тиіс.
Салауатты қоғамды бірге қалыптастырамыз
Қоғамның қауіпсіздігі мен тұрақтылығы әр адамның жауапкершілігінен басталады.
Бір баланың өміріне дұрыс бағыт беру – бір отбасының болашағына әсер етеді. Бір отбасындағы татулық – балалардың тәрбиесіне ықпал етеді. Ал тәрбиелі, жауапты азаматтар көбейген сайын қоғам да тұрақты бола түседі.
Сондықтан «Салауатты сана» жобасын тек әлеуметтік мәселелердің алдын алу жобасы ретінде емес, қоғамның жалпы мәдениетін көтеруге бағытталған бастама ретінде бағалауға болады.
Сауран аудандық Аналар кеңесінің жұмысы да осы мақсатпен сабақтас. Жастармен кездесулер өткізу, ата-аналармен түсіндіру жұмыстарын жүргізу, құқық қорғау органдарымен және мамандармен бірлесу, отбасы құндылықтарын насихаттау – барлығы бір мақсатқа бағытталған.
Ол мақсат – саналы ұрпақ тәрбиелеу, берік отбасы қалыптастыру және қауіпсіз қоғамдық орта құру.
Салауатты сана адамның күнделікті әрекетінен көрінеді. Өз денсаулығына жауапкершілікпен қарау, зиянды әдеттен аулақ болу, қаржысын дұрыс пайдалану, отбасындағы адамдарды құрметтеу, баланы қорғау, өзгеге қысым көрсетпеу, еңбекті бағалау және ысырапқа жол бермеу – осының бәрі салауатты сананың белгілері.
Қоғамда осындай құндылықтар қалыптасқан сайын әлеуметтік мәселелердің алдын алу мүмкіндігі де артады.
Сондықтан бүгінгі таңда ең маңызды міндеттердің бірі – жас ұрпаққа дұрыс тәрбие беру ғана емес, дұрыс өмір сүру мәдениетін қалыптастыру.
Бұл – отбасының, мектептің, қоғамдық ұйымдардың және мемлекеттің ортақ міндеті.
Сауран ауданында Қазақстан халқы Ассамблеясы жанындағы Аналар кеңесі жүргізіп отырған «Салауатты сана» жобасы осы ортақ міндетті жүзеге асыруға бағытталған маңызды қоғамдық жұмыстардың бірі болып табылады.
Ал оның түпкі мәні қарапайым әрі маңызды қағидаға келіп тіреледі: салауатты қоғам – салауатты отбасынан, салауатты отбасы – саналы адамнан басталады.
Сондықтан салауатты сана қалыптастыру – белгілі бір кезеңге арналған міндет емес, қоғамның болашағы үшін үздіксіз жүргізілуі тиіс жұмыс. Өйткені бүгінгі тәрбиенің нәтижесі ертеңгі қоғамның бейнесін қалыптастырады.
Берекелі отбасы – қауіпсіз қоғамның негізі. Саналы ұрпақ – тұрақты мемлекеттің тірегі. Ал осы құндылықтарды біріктіретін күш – салауатты сана.
